woensdag 13 mei 2009

Les 13 mei

Frustraties, irritaties, succesmomentjes elke emotie die ik me vandaag maar kon bedenken is wel even de revue gepasseerd. Wat ging er weer heerlijk veel mis en gelukkig gingen er ook nog een aantal dingen goed. Het onderwijs is echt elk uur anders! Ik heb vandaag 3 klassen lesgegeven. Havo 3, atheneum 3 en opnieuw havo 3. Het leek wel of het elk uur slechter ging en dat terwijl ik telkens (bijna) dezelfde les gaf... :s

Wat heb ik gedaan?
Flexibeliteit werd vandaag behoorlijk van me vereist. Goed leerpunt overigens, maar wel even omschakelen. In verband met een gastles dat ging over sing en songwriting, heb ik de opdracht (die ik had opgegeven) moeten veranderen, omdat het anders erg op de opdracht leek die ze ook moesten doen. Nu kon ik het samenvoegen en kwam het erop neer dat de leerlingen een nummer moesten schrijven in een groepje, hier muziek voor moeten schrijven, maar dit ook moeten rappen(dat is mijn opdracht namelijk). Deze les heb ik kort herhaalt wat we de vorige les allemaal hebben besproken over rap, dus even kort een herhaling, daarna zijn ze zelf ongeveer 20 min. aan de gang gegaan met tekst schrijven en daarna hebben ze het opgevoerd voor de klas.

Hoe vond ik het gaan?
Deze dag vandaag koste me veel energie. Voor m'n gevoel moest ik duizend dingen tegelijk doen. Ik denk dat het ook kwam doordat ik m'n programma moest omgooien en continu moest opletten en beslissingen moest maken.
De eerste havo 3 klas had ik redelijk veel onrust in de klas. Door feedback en reflectie met Christian en Anna kwam ik erachter dat een belangrijk leerpunt voor mij wordt dat ik meer mag gaan optreden als docent. Ik laat nog veel te veel ruimte innnemen door de klas en dat komt vooral door mijn manier van communiceren met de klas. Ik stel veel vragen, waardoor ruimte ontstaat te communiceren. Alleen al bij het begin; 'mag het even stil worden?', hierin mag ik duidelijker zijn; 'ik wil nu dat het stil wordt'. Door dit veel meer te gaan toepassen in lessen, kan ik me wat meer als docent profileren. Ik mag meer eissen stellen aan de klas, meer laten zien wat ik wil. Mooi leerpunt dacht ik zo!
Uiteraard heb ik nog veel meer tips (en tops) gekregen van Anna en Christian, hieronder de meest belangrijke:

  • Ga meer observeren (bij docenten) hoe krijgen zij de klas stil?
  • Wanneer een groepje iets heeft opgevoerd voor de klas, niet gelijk weer laten zitten, maar feedback geven, eerst vanuit de klas, maar ook vanuit mijzelf. Tips en tops geven!
  • Ik stel veel open vragen, dat zorgt voor reacties vanuit de klas, kan ik meer voorkomen door te zeggen wat ik wil.
  • Ik zei iets te vaak; '... anders ga ik niet verder'
  • Consequent zijn. Als ik zeg dat ik vingers wil zien, en vervolgens toch inga op wat iemand zei, terwijl diegene niet de vinger opstak, is dat natuurlijk niet helemaal incongruent (mooi woord he?! ;))
  • Anna viel het op dat ik goed was in één op één gesprekjes. Leuk om te merken dat haar dit opviel. Ik merk ook dat ik het leuk vind om daardoor een band op te bouwen. (SPH-rules!! ;))
  • Goede voorbereiding (ook al moest ik nu het één en ander aanpakken.
  • Let op het intellen bij de rap, ik begon niet altijd op het goede moment (de juiste maat)
Casus
Na afloop van één van de lessen kwam er een meisje naar me toe. Ze kwam erg onzeker over, haar stem trilde en tranen zag ik al in haar ogen. Ze vertelde me dat ze het zo eng vond om voor de klas te zingen en/of te rappen en ze vroeg me of ze het niet hoefde te doen. Tijd om na te denken had ik niet. Ik zei haar dat ik het goed vond dat ze het aangaf en ik vroeg haar of ze het niet wilde doen, als ik haar zou helpen met oefenen en dat ze het niet alleen hoefde te doen, maar met een groepje, maar ze zei dat ze echt niet wilde, op mijn vraag waarom niet, antwoorde ze dat een traumatische ervaring had met zingen voor de klas. Ik vond het echt zo moedig van dr dat ze na afloop naar me toe kwam en ik kon het niet over m'n hart verkrijgen door te zeggen dat ze het moest doen. Ik heb tegen haar gezegd dat ze het niet hoefde te doen, maar dat ik wel van haar verwacht gewoon mee te doen in de voorbereiding. Ik vond het best een lastige keus. Enerzijds 'behoed' ik haar nu voor weer zo'n nare ervaring, anderzijds kan ze nu alsnog veel commentaar van de klas krijgen en kunnen andere leerlingen volgende week gaan zeggen; waarom zij niet en ik wil. Lastig, lastig. Ik heb me nu voorgenomen dat wanneer ik deze reacties krijg uit de klas, dat ik zeg dat ik daar zo m'n redenen voor heb (ten slotte hoef ik me niet te verantwoorden bij dit soort zaken naar de klas). Zo heb ik vandaag van Christian te horen gekregen dat ik meer de docent mag zijn, door eisen te stellen en meer te bepalen wat ik wil, en daar hoort misschien dit ook wel bij. Wat zijn jullie gedachten erbij? hebben jullie tips? Ik ben benieuwd!

Nou dat waren mijn ervaring weer voor vandaag! Ik ben benieuwd naar de volgende lessen! Eerlijk gezegd zakte vandaag m'n moed wel een beetje in de schoenen.... Argh... wordt ik ooit een goeie docent? Maargoed... misschien doet een nachtje slapen wonderen en sta ik volgende week fris en fruitig voor deze irritante, maar toch ook wel hele leuk pubers!

wordt vervolgd...

2 opmerkingen:

Kenza zei

Janneke! Over je casus: wow, ik snap dat je het een lastige keuze vond. Moesten de leerlingen in hun eentje voor de klas of in groepjes? In groepjes kan heel erg schelen. De leerlingen in mijn klas zouden ook niet in hun eentje gaan, maar in groepjes van drie of vier willen ze nog net wel.
Daarnaast is het misschien handig om te weten waar ze die traumatische ervaring vandaan heeft. Was het deze klas? In dit geval zou ik haar inderdaad 'een vrijstelling geven'. Als het niet in deze klas was, zou ik na de les aan haar vragen waar dat dan precies was en wanneer. Op een gegeven moment zal ze daar toch over heen moeten en ik denk dat een muziekles daar heel erg geschikt voor is. We hebben het bij hoofdvakles (over improviseren) een keer gehad over de sfeer in een klas; die moet wel veilen/goed zijn. Wat vind jij van de sfeer in jouw klas? Oeh, hier gaan we het echt op school over hebben!

En over je laatste opmerking: Jannes, we zijn nu twee maanden bezig met het voortgezet onderwijs. Dat zijn ongeveer 6 tot 8 lessen en volgens mij hebben jullie er nog minder kunnen geven. Wie zou er na 6 keer voor een klas staan al een superdocent zijn? KOM NOU! We hebben hier na nog drie jaar om voorbereid te worden en Suzan en Erzsi zeggen zelf: daarna begin je pas echt te leren. Alle tijd, dus.

See you later!

Erzsi Ladage zei

Ik sluit mij bij de vorige spreker aan (zoals zij bij mij).
En dan nog: wat is een 'goede' docent eigenlijk? Volgens mij iemand, die steeds weer openstaat voor de verassingen die de wereld van onderwijs - en zeker dat aan pubers - ons biedt. Gewoon rustig blijven meebewegen! Lach om hun humor (ze zijn vaak echt enorm grappig, maar je moet het willen zien (best lastig als dat dwars door jouw planning heen gaat)), speel het spel, en ga niet per se voor de directe, maar voor de lange termijn-winst. En blijf muziek maken! Ook (zeker!) voor de klas, want muziek maken is het leukste dat er is.
In het begin ben je, zeker bij meer complexe opdrachten, voor je gevoel zelf veel meer aan het managen, organiseren, orde houden, juffen dan je wilt. Het lijkt dan wel of er helemaal geen ruimte meer over blijft om muziek te maken. Zorg ervoor dat je, als je het gejuf zat bent - mag best, hoor, dat je even 'uitgejuft' bent (ja, met een -t, 'kofschip')- gewoon een lekker lied achter de hand hebt, iets wat je zelf heerlijk vind om te doen, waarvan de begeleiding je geen enkele moeite kost, iets waar jij gelukkig van wordt en verder GEEN ENKEL pedagogisch of didactisch doel dient (als je 'later groot bent' bedenk je er vast wel weer pagina's vol zeer verantwoorde muzikale en maatschappelijk heel zinnige doelen voor).
En dan ga je elke laatste 10 minuten (of langer) lekker MUZIEK MAKEN.
In de loop van het leven zal je ontdekken, dat je steeds minder 'juf' en 'manager' wordt en steeds meer muzikaal leider.
Dat komt ECHT.
Ik beloof het.